Hierarchia Kościoła Rzymskokatolickiego (KRK) opiera się na strukturze władzy jurysdykcyjnej, ale zgodnie z teologią katolicką ma ona charakter służebny (diakonia), gdzie wyżsi rangą służą niższym, a wszyscy służą wiernym w imię Chrystusa.
Oto szczegółowy podział hierarchii i relacji służby:
1. Struktura hierarchii (od najwyższego)
- Papież (Biskup Rzymu): Głowa Kościoła katolickiego, następca św. Piotra, najwyższy autorytet.
- Kardynałowie: Najbliżsi współpracownicy papieża, doradcy, elektorzy podczas konklawe.
- Patriarchowie / Metropolici / Arcybiskupi: Biskupi zarządzający ważniejszymi obszarami (archidiecezjami/prowincjami).
- Biskupi diecezjalni: Następcy Apostołów, zarządzający diecezjami, pełnia sakramentu kapłaństwa.
- Prezbiterzy (Księża): Współpracownicy biskupów, zarządzający parafiami.
2. Kto komu służy (Zasada służebności)
- Papież służy całemu Kościołowi: Nosi tytuł Servus Servorum Dei – Sługa Sług Bożych.
- Kardynałowie służą Papieżowi: Doradzają mu i wspierają w zarządzaniu Kościołem powszechnym.
- Biskupi służą diecezji: Sprawują władzę uświęcania, nauczania i rządzenia w powierzonej im diecezji. Podlegają bezpośrednio papieżowi.
- Księża (Proboszczowie/Wikariusze) służą wiernym: Sprawują sakramenty i głoszą Ewangelię w parafiach, podlegając biskupowi.
- Wszyscy duchowni służą Ludowi Bożemu (wiernym): Celem hierarchii jest prowadzenie wiernych do zbawienia.
3. Hierarchia w Polsce
Kościół w Polsce kierowany jest przez biskupów zrzeszonych w Konferencji Episkopatu Polski (KEP), na której czele stoi Przewodniczący KEP (obecnie abp Tadeusz Wojda). Tytuł Prymasa Polski (arcybiskup gnieźnieński) ma charakter historyczny i reprezentacyjny, nie daje bezpośredniej władzy nad innymi biskupami.
4. Podległość
W przypadku zakonów, hierarchia jest inna: Generał Zakonu -> Prowincjał -> Opat -> Przeor.
Podsumowując: w KRK hierarchia oznacza odpowiedzialność i służbę, a nie tylko władzę administracyjną.
Jeżeli chcemy uczciwie porównać przedstawiony opis z Pismem Świętym, musimy postawić jedno zasadnicze pytanie:
Czy taka struktura jest wyraźnie ustanowiona w Nowym Testamencie — czy jest późniejszym rozwinięciem organizacyjnym?
Poniżej przejdźmy punkt po punkcie, wyłącznie w świetle Pisma (UBG / Textus Receptus), bez odwoływania się do tradycji pozabiblijnej.
Papież jako „głowa Kościoła”
Tekst mówi:
„Papież (Biskup Rzymu): Głowa Kościoła katolickiego, następca św. Piotra, najwyższy autorytet.”
Pismo mówi jednoznacznie:
„I wszystko poddał pod jego nogi, a jego samego dał za głowę nad wszystkim dla kościoła.”
(Efezjan 1:22 UBG)
„On też jest głową ciała – kościoła.”
(Kolosan 1:18 UBG)
W Nowym Testamencie jedyną Głową eklezji jest Chrystus.
Nie ma ani jednego miejsca, gdzie jakikolwiek apostoł — w tym Piotr — został nazwany głową Kościoła.
Co więcej, Piotr sam pisze:
„Starszych, którzy są między wami, napominam jako współstarszy…”
(1 Piotra 5:1 UBG)
Nie przedstawia siebie jako najwyższej władzy, lecz jako współstarszego.
Z perspektywy Pisma można więc zakwestionować:
ideę jednej ziemskiej „głowy Kościoła”,
koncepcję najwyższego, niepodlegającego nikomu autorytetu.
Kardynałowie
W Nowym Testamencie nie istnieje urząd kardynała.
Nie ma ani wzmianki o kolegium doradców jednej centralnej osoby.
Struktura widoczna w Piśmie to:
- apostołowie
- starsi (πρεσβύτεροι)
- biskupi/nadzorcy (ἐπίσκοποι)
- diakoni (διάκονοι)
W Filipian 1:1 czytamy:
„…do wszystkich świętych w Chrystusie Jezusie, którzy są w Filippi, wraz z biskupami i diakonami.”
(Filipian 1:1 UBG)
Nie ma tam wyższej warstwy ponad lokalnymi nadzorcami.
Urząd kardynała nie ma bezpośredniego biblijnego odpowiednika.
Biskupi jako „następcy apostołów”
W tekście czytamy:
„Biskupi diecezjalni: Następcy Apostołów.”
Pismo pokazuje, że apostołowie byli bezpośrednio powołani przez Chrystusa:
„Nie wy mnie wybraliście, ale ja was wybrałem…”
(Jana 15:16 UBG)
Apostoł musiał być świadkiem zmartwychwstania (Dz 1:22).
Nie ma w Nowym Testamencie przekazania „urzędu apostolskiego” jako sukcesji instytucjonalnej.
Widzimy ustanawianie starszych w zborach (Dz 14:23), ale nie tworzenie linii sukcesji o zasięgu globalnym.
Można więc zakwestionować:
utożsamienie biskupa z następcą apostołów w sensie tej samej władzy i autorytetu.
Centralna podległość papieżowi
W opisie:
„Biskupi podlegają bezpośrednio papieżowi.”
W Dziejach Apostolskich widzimy model kolegialny:
„Apostołowie i starsi zebrali się, aby rozpatrzyć tę sprawę.”
(Dzieje 15:6 UBG)
Nie jeden człowiek decyduje — decyzja jest wspólnotowa.
Co więcej, Paweł sprzeciwia się Piotrowi:
„Sprzeciwiłem mu się otwarcie…”
(Galacjan 2:11 UBG)
To pokazuje brak modelu nieomylnej nadrzędności jednego apostoła nad innymi.
„Służebny charakter” władzy
Tutaj trzeba być uczciwym.
Jezus powiedział:
„Wiecie, że władcy narodów panują nad nimi (…) Nie tak będzie między wami; ale kto by chciał być między wami wielki, niech będzie waszym sługą.”
(Mateusza 20:25-26 UBG)
Zasada służebności jest biblijna.
Problem nie dotyczy idei służby, lecz rozbudowanej, wielostopniowej jurysdykcji, której Nowy Testament nie opisuje.
W Piśmie starsi mają paść trzodę:
„Paście trzodę Bożą (…) nie jak ci, którzy panują nad dziedzictwem Pana, lecz jako wzór dla trzody.”
(1 Piotra 5:2-3 UBG)
Nie ma tam modelu globalnej administracyjnej piramidy.
Zakony i struktury zakonowe
W Nowym Testamencie nie istnieje struktura:
„Generał zakonu → prowincjał → opat → przeor”.
Są wspólnoty, starsi, diakoni — ale nie instytucjonalne zakony z odrębną linią władzy.
Co więc można zakwestionować w świetle Pisma?
- Jedną ziemską głowę eklezji oprócz Chrystusa.
- Urząd kardynała jako warstwę ponad biskupami.
- Ideę sukcesji apostolskiej jako przekazania pełni autorytetu apostołów.
- Centralną jurysdykcyjną podległość wszystkich biskupów jednemu człowiekowi.
- Rozbudowaną piramidalną strukturę nieopisaną w Nowym Testamencie.
Co nie budzi sprzeciwu biblijnego?
✔ Istnienie starszych/biskupów w lokalnych wspólnotach.
✔ Istnienie diakonów.
✔ Zasada służby zamiast dominacji.
✔ Odpowiedzialność pasterska za trzodę.
Kluczowe pytanie
Czy Nowy Testament przedstawia:
- model scentralizowanej monarchii duchowej,
czy - sieć lokalnych wspólnot prowadzonych przez wielu starszych pod bezpośrednim zwierzchnictwem Chrystusa jako Głowy?
Tekst biblijny wyraźnie wskazuje na to drugie.
„Albowiem fundamentu innego nikt nie może położyć oprócz tego, który jest położony, którym jest Jezus Chrystus.”
(1 Koryntian 3:11 UBG)
I to jest punkt odniesienia dla każdej struktury — czy prowadzi do większej zależności od Chrystusa jako jedynej Głowy, czy tworzy dodatkowe poziomy pośrednictwa.

