„Kto ma Syna, ma życie; kto nie ma Syna Bożego, nie ma życia” (1 Jana 5:12, UBG).
Grecki tekst Textus Receptus brzmi: „Ὁ ἔχων τὸν Υἱὸν ἔχει ζωὴν· ὁ μὴ ἔχων τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ τὴν ζωὴν οὐκ ἔχει.” Kluczowe znaczenie mają tu formy czasownikowe. „Ὁ ἔχων” (ho echōn) oznacza „ten, który ma, posiada” i jest imiesłowem czasu teraźniejszego, wskazującym na stan aktualny i trwający. „ἔχει” (echei) również jest w czasie teraźniejszym oznajmującym i oznacza „ma”, czyli opisuje fakt obecny, nie przyszły ani warunkowy. „ζωὴν” (zōēn) odnosi się do życia w sensie życia Bożego, wiecznego.
Zestawienie tych form prowadzi do jednoznacznego wniosku: Jan opisuje rzeczywistość już dokonaną w sensie duchowym, choć wyrażoną w czasie teraźniejszym jako stan trwały. Tekst nie mówi „będzie miał życie” ani „otrzyma życie”, lecz „ma życie”. Oznacza to, że życie wieczne nie jest przedstawione jako przyszła nagroda, lecz jako aktualne posiadanie wynikające z relacji z Synem.
Werset buduje dwie absolutne, równoległe rzeczywistości bez stanu pośredniego. „Kto ma Syna, ma życie” oznacza, że posiadanie Syna jest równoznaczne z posiadaniem życia. Nie ma tu procesu ani stopniowania, lecz tożsamość stanu. „Kto nie ma Syna Bożego, nie ma życia” oznacza całkowity brak życia, nie częściowy ani potencjalny. Tekst nie dopuszcza żadnej strefy przejściowej pomiędzy tymi dwoma stanami.
Ta sama prawda jest potwierdzona w innych miejscach Pisma. „Zaprawdę, zaprawdę powiadam wam: Kto słucha mojego słowa i wierzy temu, który mnie posłał, ma życie wieczne i nie przyjdzie na potępienie, lecz przeszedł ze śmierci do życia” (Jana 5:24, UBG). Wyrażenie „przeszedł” wskazuje na czynność dokonaną. Podobnie „My wiemy, że przeszliśmy ze śmierci do życia, bo miłujemy braci” (1 Jana 3:14, UBG), gdzie również mamy do czynienia z faktem dokonanym, a nie procesem.
„Mieć Syna” nie oznacza jedynie wiedzy o Nim ani intelektualnej zgody, lecz rzeczywisty stan relacji, który w całym liście Jana jest związany z nowym narodzeniem, jak w 1 Jana 5:1. Werset 1 Jana 5:12 nie przedstawia życia jako czegoś danego obok Syna, lecz jako rzeczywistość nierozdzielnie z Nim związaną. Życie jest w Synu, a więc posiadanie życia wynika wyłącznie z posiadania Jego.
W konsekwencji tekst ten wyklucza koncepcję zdobywania życia przez proces, zasługi lub przyszłe osiągnięcie. Przedstawia natomiast jednoznaczny stan: albo ktoś ma Syna i ma życie, albo nie ma Syna i nie ma życia. Życie wieczne nie zaczyna się dopiero po śmierci, lecz jest rzeczywistością obecną dla tego, kto ma Syna.
„Kto ma Syna, ma życie; kto nie ma Syna Bożego, nie ma życia” (1 Jana 5:12, UBG). „To napisałem wam, którzy wierzycie w imię Syna Bożego, abyście wiedzieli, że macie życie wieczne i abyście wierzyli w imię Syna Bożego” (1 Jana 5:13, UBG).
Grecki tekst Textus Receptus w 1 Jana 5:12 mówi: „Ὁ ἔχων τὸν Υἱὸν ἔχει ζωὴν…”, a w 1 Jana 5:13: „…ἵνα εἰδῆτε ὅτι ζωὴν ἔχετε αἰώνιον…”. W obu wersetach kluczowy jest czas teraźniejszy czasownika „ἔχειν” – „mieć”. Zarówno „ἔχει” (ma), jak i „ἔχετε” (macie) wskazują na aktualne, istniejące już posiadanie życia wiecznego. Nie jest ono przedstawione jako coś przyszłego ani warunkowego, lecz jako stan rzeczywisty.
Werset 12 ustanawia obiektywny fakt: posiadanie Syna jest równoznaczne z posiadaniem życia. Nie ma tu żadnego elementu subiektywnego odczucia ani stopniowania; jest prosta, absolutna zależność: „kto ma Syna, ma życie”. Werset 13 natomiast pokazuje cel napisania listu: aby wierzący „wiedzieli” (εἰδῆτε – forma wskazująca na poznanie pewne, ugruntowane), że posiadają to życie. Oznacza to, że pewność nie jest czymś, co dopiero ma być osiągnięte przez doświadczenie czy uczynki, lecz wynika z poznania faktu już istniejącego.
Zestawienie tych dwóch wersetów ukazuje strukturę argumentacji Jana. Najpierw podaje on fakt dokonany w Chrystusie: życie jest w Synu i jest posiadane przez tego, kto Go ma. Następnie wskazuje, że celem objawienia tego faktu jest pewność wierzącego, aby wiedział, że posiada życie wieczne. Wiedza ta nie opiera się na zmiennych doświadczeniach, lecz na niezmiennej rzeczywistości związanej z osobą Syna.
W ten sposób pewność zbawienia nie jest budowana na obserwacji własnych uczynków ani na przyszłej nadziei, lecz na dokonanym stanie: „macie życie wieczne”. Jan nie mówi „abyście mieli nadzieję, że będziecie mieć życie”, lecz „abyście wiedzieli, że macie”. Pewność wynika więc bezpośrednio z faktu posiadania Syna, który został już ustanowiony jako rzeczywistość decydująca.
Ten sposób mówienia jest spójny z innymi fragmentami Pisma: „Kto słucha mojego słowa i wierzy temu, który mnie posłał, ma życie wieczne… lecz przeszedł ze śmierci do życia” (Jana 5:24, UBG) oraz „My wiemy, że przeszliśmy ze śmierci do życia” (1 Jana 3:14, UBG). W każdym z tych miejsc życie wieczne i przejście ze śmierci do życia są przedstawione jako fakty dokonane, które stają się podstawą poznania i pewności.
Zatem w 1 Jana 5:12–13 Jan buduje pewność zbawienia wyłącznie na podstawie faktu dokonanego w Chrystusie: życie jest dane w Synu, jest już posiadane przez wierzących, a celem objawienia tej prawdy jest to, aby wiedzieli o tym z całą pewnością.
Zachęcam Cię, przeczytaj wpis: „(1) List do Rzymian – Wewnętrzny Konflikt”.
